data-nosnippet>
Jugoslavije nema. I neće je više biti.
Republika Srpska danas lebdi u prostoru između ništavila i apsurda.
Republika Srpska zamišljena je kao velikosrpsko rješenje, ali je od samog početka bila problem – čak i sama sebi. Nastala je kao „republika srpskog naroda u BiH u okviru Jugoslavije“. Međutim, Jugoslavije više nema. Nula. A sve što se množi s nulom – ostaje nula.
U tom trenutku RS je izgubila svaki smisao vlastitog postojanja.
Entitet bez temelja
Republika Srpska nije nastala kao rezultat historijske nužnosti, demokratske volje niti racionalnog političkog procesa. Nastala je kao hipoteza, kao misaoni eksperiment, kao fusnota jednog već mrtvog projekta.
Njena ključna i fatalna greška leži u činjenici da je od prvog dana zamišljena isključivo kao administrativna jedinica unutar Jugoslavije. Bez Jugoslavije – ona postaje politička praznina. To mnogi ili ne shvataju, ili se svjesno prave da ne shvataju.
Laž kao temelj identiteta
Možda bi ovaj tekst trebalo započeti citatom Dobrice Ćosića, „oca moderne srpske nacije“:
„Mi lažemo da bismo obmanuli sebe, da utešimo drugoga… Laž je vid srpskog patriotizma i potvrda naše urođene inteligencije.“
Ovaj citat nije literarna figura. On je politički program.
Šta RS nikada nije bila
Ako se na trenutak ostavi po strani činjenica da je RS entitet, a ne republika, kao i da su u njene temelje ugrađeni masovni zločini, etnička čišćenja, silovanja i genocid, ostaje ključno pitanje namjera njenih tvoraca.
Republika Srpska nikada nije zamišljena kao država. Nije zamišljena ni kao entitet u nezavisnoj Bosni i Hercegovini. Ona je zamišljena isključivo kao „srpska republika“ u nekoj novoj, trećoj, obnovljenoj Jugoslaviji – kako god se ona zvala: Srboslavija, „srpski svet“ ili Velika Srbija s lažnim federalnim obrisima.
Tu je kraj priče.
Jer buduće Jugoslavije nema. I neće je biti.
Sve ostalo je politička nekrofilija.
Deveti januar: slavlje iluzije
Deveti januar, mitski datum oko kojeg se danas proizvodi kolektivna histerija, nije bio dan secesije niti dan nezavisnosti. Bio je dan zakletve lojalnosti Jugoslaviji.
Slavila se iluzija kontinuiteta države koja se već raspadala. Republika Srpska nije rođena protiv Jugoslavije – rođena je zbog Jugoslavije. Mrzeći je, ali moleći se njenom opstanku koji joj je jedini davao smisao. To je njena izvorna političko-pravna shizofrenija.
Antijugoslavenstvo koje bez Jugoslavije ne može
Nestankom Jugoslavije cijeli taj projekt se matematički, logički i politički pomnožio s nulom. RS je entitet koji mrzi Jugoslaviju, ali bez nje ne može postojati. Projekat koji se kune u antijugoslavenstvo, a sav legitimitet crpi iz ideje da Jugoslavija mora postojati – ali samo kao srpska država.
Ta kontradikcija nije greška. Ona je suština velikosrpske ideologije.
Crkva, mit i država
Zato nije slučajno da je 9. januar religijski upisan u paradržavno tkivo. Malo je naroda koji više psuje Boga, a istovremeno jače teži teokratiji.
Srpska pravoslavna crkva u tome ne vidi problem jer ona u ovom kontekstu ne djeluje kao teološka institucija, već kao politička organizacija s tamjanom – ideološki aparat koji opravdava rat, zločin, negiranje i mit, ako služe jednoj ideji: svi Srbi u jednoj državi.
A te države nema.
I nikada je neće biti.
RS kao Frankenštajn
Glogov kolac u srce Jugoslavije nije zabio Zapad, već Slobodan Milošević – razbijanjem ustava, monetarnim udarima i unutrašnjim raspadom federacije. Sve nakon toga bili su pokušaji teritorijalnog preživljavanja srpskih nacionalističkih elita.
Republika Srpska je jedan od tih administrativnih Frankenštajna. Zato je u svom ontološkom korijenu osuđena na nestanak – ne zbog Sarajeva, ne zbog Zapada, ne zbog Ustava, već zbog vlastitih tvoraca.
Zamišljena je kao rješenje za problem koji ne postoji.
Stvar je jasna:
Jugoslavije nema. I neće je više biti.
Republika Srpska lebdi između ništavila i apsurda.
Sve ostalo je buka.